PIR vs. glaswol, steenwol & EPS: welke isolatie kies je?

PIR, glaswol, steenwol en EPS hebben allemaal hun eigen sterke punten. PIR biedt doorgaans een hoge thermische isolatiewaarde per centimeter, waardoor het interessant is wanneer de beschikbare ruimte beperkt is. Glaswol is vaak aantrekkelijk door de flexibiliteit, prijs en akoestische eigenschappen. Steenwol wordt veel gekozen wanneer brandgedrag en geluidsisolatie zwaar meewegen. EPS is vaak een voordelige en lichte oplossing voor onder meer vloeren en bepaalde dak- en gevelconstructies.

Er is daarom niet één isolatiemateriaal dat voor elk project de beste keuze is. De juiste beslissing hangt af van de toepassing, beschikbare dikte, vochttechnische opbouw, drukbelasting, gewenste prestaties en het budget. In dit artikel vergelijken we PIR met glaswol, steenwol, EPS en PUR, zodat je gerichter een materiaal kunt kiezen.

PIR vs. glaswol

Bij de keuze PIR isolatie vs glaswol draait het vooral om de combinatie van thermische prestaties, dikte, verwerking, prijs, akoestiek en brandgedrag.

Thermische isolatie

PIR heeft doorgaans een lagere lambdawaarde dan standaardglaswol. Daardoor kan PIR bij dezelfde dikte vaak een hogere Rd-waarde behalen. De exacte prestaties verschillen echter per product. Vergelijk daarom altijd de gedeclareerde lambdawaarde en Rd-waarde uit de technische documentatie.

Glaswol heeft eveneens goede thermische eigenschappen en is verkrijgbaar in verschillende kwaliteiten. Bij een constructie met voldoende ruimte kan glaswol daardoor een praktische en kostenefficiënte oplossing zijn.

Benodigde dikte

Stel dat je een isolatielaag met een theoretische Rd-waarde van 4,5 m²K/W wilt bereiken. De benodigde dikte bereken je met:

Dikte = Rd maal lambda (λ)

Bij de volgende illustratieve lambdawaarden krijg je:

• PIR met λ = 0,022 W/(m·K): 4,5 maal 0,022 = 0,099 meter, dus ongeveer 99 mm.
• Glaswol met λ = 0,035 W/(m·K): 4,5 maal 0,035 = 0,1575 meter, dus ongeveer 158 mm.

Dit zijn theoretische berekeningen. Beschikbare plaat- of roldiktes, producttoleranties en gedeclareerde prestaties kunnen afwijken. Bovendien zegt de Rd-waarde van het materiaal niet automatisch wat de Rc-waarde van de volledige constructie wordt.

Prijs en verwerking

Glaswol is in aanschaf vaak voordelig, maar voor dezelfde theoretische warmteweerstand kan een dikkere laag nodig zijn. PIR heeft meestal een hogere materiaalprijs per vierkante meter, maar vraagt bij een beperkte ruimte mogelijk minder dikte.

PIR-platen zijn vormvast en moeten nauwkeurig worden gezaagd en aangesloten. Glaswol is flexibel of halfhard en kan in geschikte houten of metal-studconstructies klemmend worden aangebracht. Dat maakt glaswol praktisch bij balken en stijlen met kleine maatafwijkingen.

Geluidsisolatie

Glaswol kan in geschikte wand-, dak- en plafondconstructies gunstige akoestische eigenschappen bieden. Het materiaal helpt dan bij het absorberen van geluid in de spouw. De uiteindelijke geluidsisolatie hangt echter af van de complete constructie, zoals de massa van de beplating, kierdichting, ontkoppeling en bevestiging.

PIR is primair gericht op thermische isolatie. Een PIR-plaat op zichzelf bepaalt dus niet de geluidsisolatie van een wand of dak.

Brandgedrag

De brandreactie moet per product worden gecontroleerd. Glaswolproducten hebben vaak een gunstige brandreactieclassificatie, maar de exacte klasse verschilt per uitvoering. Ook bij PIR moet je de classificatie uit de technische documentatie controleren.

Een brandreactieklasse van het isolatiemateriaal is niet hetzelfde als de brandwerendheid van een complete vloer, wand of dak. Die prestatie wordt bepaald door de volledige constructie en de manier waarop deze is opgebouwd.

Wanneer kies je PIR of glaswol?

PIR is interessant bij:

• Een beperkte inbouwruimte;
• Een hoge gewenste isolatiewaarde per centimeter;
• Een vormvaste plaatoplossing;
• Toepassingen waarbij platen nauwkeurig kunnen worden ingepast.

Glaswol is vaak logisch bij:

• Schuine daken met voldoende ruimte tussen de balken;
• Voorzetwanden en lichte scheidingsconstructies;
• Houten constructies waarin flexibel materiaal goed aansluit;
• Projecten waarbij prijs en akoestiek belangrijke factoren zijn.

PIR vs. steenwol

Bij PIR isolatie vs steenwol is PIR meestal thermisch efficiënter per centimeter, terwijl steenwol voordelen kan bieden op het gebied van brandreactie, akoestiek en verwerking.

Thermische prestaties

PIR heeft doorgaans een lagere lambdawaarde dan gangbare steenwolproducten. Daardoor kan met een dunnere plaat een vergelijkbare warmteweerstand worden bereikt. De werkelijke vergelijking moet altijd worden gemaakt op basis van de specifieke producten.

Steenwol is minder compact als thermische oplossing per centimeter, maar kan binnen een ruimere constructie goed presteren. Bij een dak of wand met voldoende beschikbare dikte hoeft het verschil in materiaalkeuze daarom niet alleen door de lambdawaarde te worden bepaald.

Brandgedrag en geluidsisolatie

Veel steenwolproducten hebben een brandreactieklasse A1 of A2, afhankelijk van product, bekleding en samenstelling. Controleer dit altijd op het productblad. Een A1- of A2-classificatie van het materiaal betekent niet automatisch dat de totale constructie een bepaalde brandwerendheid heeft.

Steenwol wordt daarnaast vaak toegepast in constructies waarin geluidsisolatie belangrijk is. De vezelstructuur kan bijdragen aan geluidsabsorptie, maar ook hier bepaalt de volledige wand-, vloer- of dakopbouw de uiteindelijke prestatie.

Vocht en verwerking

Steenwol is niet bedoeld om onbeperkt aan vocht te worden blootgesteld. PIR neemt doorgaans weinig vocht op, maar ook PIR is geen oplossing voor een constructie met lekkage of een verkeerd ontworpen damptechnische opbouw.

Controleer bij beide materialen:

• Waar de dampremmende of dampdichte laag komt;
• Hoe vocht in en uit de constructie kan bewegen;
• Of de ondergrond droog en stabiel is;
• Of naden en aansluitingen goed worden gesloten.

PIR is stijf en vormvast. Steenwol is meestal flexibeler en kan bij geschikte toepassingen tussen balken of stijlen worden geklemd. Voor beide materialen geldt dat kieren en onderbrekingen de prestatie van de constructie kunnen verminderen.

Kosten en keuzeadvies

Steenwol is op materiaalniveau vaak aantrekkelijk wanneer je een grotere dikte kunt toepassen. PIR kan bij beperkte ruimte voordelen bieden, maar heeft doorgaans een hogere prijs per vierkante meter. Vergelijk actuele prijzen altijd per product en per bereikte Rd-waarde.

Kies vooral PIR wanneer elke centimeter telt. Steenwol is vaak aantrekkelijk wanneer brandgedrag, akoestiek en een flexibele verwerking belangrijker zijn dan een minimale constructiedikte.

PIR vs. EPS

De vergelijking EPS of PIR isolatie is vooral relevant bij vloeren, funderingen, platte daken en bepaalde gevelconstructies.

Thermische isolatie en dikte

PIR heeft doorgaans een lagere lambdawaarde dan standaard-EPS. Bij dezelfde dikte kan PIR daardoor meestal een hogere Rd-waarde bereiken. EPS kan echter een goede keuze zijn wanneer voldoende ruimte beschikbaar is en de materiaalkosten zwaar meewegen.

Voor een theoretische Rd-waarde van 4,5 m²K/W met EPS met λ = 0,035 W/(m·K) is ongeveer 158 mm nodig. Bij PIR met λ = 0,022 W/(m·K) is dat ongeveer 99 mm. De werkelijke keuze moet worden gebaseerd op de gedeclareerde productwaarden.

Prijs en druksterkte

EPS is vaak economisch aantrekkelijk en licht. Het is verkrijgbaar in verschillende druksterkteklassen, zoals EPS 100, EPS 150 en EPS 200. Het getal verwijst naar de betreffende productklasse; controleer altijd de technische betekenis en toepassing op het productblad.

Ook PIR-platen zijn niet allemaal hetzelfde. Sommige zijn geschikt voor vloer- of daktoepassingen, terwijl andere producten voor wanden of specifieke afwerkingen zijn bedoeld. De druksterkte en langdurige belastbaarheid zijn bepalend bij een vloer.

Een goedkope plaat is dus niet automatisch geschikt voor een zwaar belaste vloer, parkeerdak of constructie met een dekvloer.

Toepassingen

EPS kan interessant zijn bij:

• Betonvloeren en beganegrondvloeren;
• Funderings- en keldertoepassingen;
• Platte daken met een geschikte dakopbouw;
• Bepaalde gevel- en buitenisolatiesystemen.

PIR kan aantrekkelijker zijn wanneer je een hogere isolatiewaarde binnen een beperkte dikte moet behalen. Controleer bij platte daken altijd de combinatie met dakbedekking, ballast, afschot, bevestiging en brandtechnische eisen.

PIR vs. PUR

PIR en PUR zijn beide kunststof hardschuimen, maar ze zijn niet hetzelfde materiaal. PIR staat voor polyisocyanuraat en wordt veel als vormvaste isolatieplaat toegepast. PUR staat voor polyurethaan en komt voor als plaat, maar ook als gespoten schuim.

Gespoten PUR kan praktisch zijn bij moeilijk bereikbare of onregelmatige ruimten, omdat het materiaal ter plaatse wordt aangebracht. PIR-platen zijn juist geschikt wanneer je een vaste plaatdikte, maatvoering en productprestatie wilt toepassen.

De verschillen in isolatiewaarde, brandreactie, dichtheid, verwerking en vochtgedrag zijn product- en systeemafhankelijk. Er is daarom geen algemene regel dat PIR altijd beter is dan PUR. Vergelijk de technische documentatie van het specifieke systeem en kijk vooral naar de toepassing.

Isolatiewaarde vergeleken

Onderstaande tabel is indicatief. De lambdawaarden zijn representatieve rekenwaarden voor een eerste vergelijking, geen algemene productgaranties. De theoretische dikte is berekend met:

Dikte = Rd maal lambda

waarbij de gewenste Rd-waarde 4,5 m²K/W is.

Isolatiemateriaal	Lambdawaarde voor rekenvoorbeeld	Theoretische dikte voor Rd 4,5	Geluidsisolatie	Belangrijkste voordelen
PIR	0,022 W/(m·K)	99 mm	Constructieafhankelijk	Hoge isolatiewaarde per centimeter
Glaswol	0,035 W/(m·K)	158 mm	Vaak gunstig in geschikte constructies	Flexibel en vaak voordelig
Steenwol	0,035 W/(m·K)	158 mm	Vaak gunstig in geschikte constructies	Brandreactie en akoestiek
EPS	0,035 W/(m·K)	158 mm	Constructieafhankelijk	Licht en vaak economisch aantrekkelijk

De genoemde diktes zijn theoretisch afgerond. In de praktijk kies je een beschikbare productdikte en controleer je de gedeclareerde Rd-waarde. Ook constructieweerstanden, koudebruggen, bevestiging en aansluitingen spelen een rol.

Meer weten over het verschil tussen Rc, Rd en lambda? Lees de uitleg over PIR-isolatiewaarden. De volledige rekenkundige uitleg hoort bij dat artikel en wordt hier niet herhaald.

Welke isolatie past het beste bij jouw project?

De beste keuze hangt af van de constructie. Gebruik onderstaande uitgangspunten als eerste oriëntatie, niet als vervanging van een bouwkundige beoordeling.

Schuin dak isoleren

Bij een schuin dak zijn PIR, glaswol en steenwol allemaal mogelijke oplossingen. PIR is interessant wanneer de ruimte tussen dakbalken beperkt is en je een hoge thermische prestatie per centimeter nodig hebt.

Glaswol en steenwol zijn vaak praktisch wanneer de balkvakken voldoende diep zijn. Ze kunnen bij geschikte producten flexibel of klemmend worden verwerkt. Steenwol ligt meer voor de hand wanneer brandreactie en akoestiek belangrijke ontwerpcriteria zijn.

Controleer bij elke dakopbouw de dampremmende laag, ventilatie, aansluitingen en de staat van het dakbeschot. Bekijk ook de informatie over schuin dak isoleren.

Plat dak isoleren

Bij een plat dak is de geschikte isolatie afhankelijk van de dakopbouw, dakbedekking, afschot, bevestiging en belasting. Drukvaste PIR- en EPS-producten kunnen in geschikte systemen worden toegepast, maar niet iedere plaat is geschikt voor elk dak.

De compatibiliteit met de dakbedekking en de brandtechnische eisen moet vooraf worden gecontroleerd. Bekijk voor productoriëntatie ook de categorie PIR-isolatieplaten.

Vloer isoleren

Bij vloerisolatie zijn vooral isolatiewaarde, beschikbare opbouwhoogte, druksterkte en kosten belangrijk. PIR is interessant wanneer je met beperkte hoogte een hoge warmteweerstand wilt behalen. EPS kan aantrekkelijk zijn wanneer voldoende dikte beschikbaar is en de druksterkteklasse bij de belasting past.

Lees voor meer context ook het artikel over PIR-vloerisolatie.

Binnenmuur of voorzetwand isoleren

PIR is geschikt wanneer je een hoge thermische prestatie met een relatief dunne voorzetwand wilt realiseren. Glaswol en steenwol zijn vaak interessant wanneer ook geluidsisolatie, brandreactie of flexibele verwerking zwaar meetellen.

De juiste damptechnische opbouw is belangrijk. Controleer daarom de bestaande muur, vochtbelasting en aansluitingen voordat je een materiaal kiest. Voor een eerste oriëntatie kun je de pagina voorzetwand isoleren bekijken.

Isoleren bij beperkte ruimte

Wanneer iedere centimeter telt, is PIR vaak een interessante optie. Bij de rekenwaarden uit de tabel levert circa 99 mm PIR theoretisch dezelfde Rd-waarde als circa 158 mm glaswol, steenwol of EPS met λ = 0,035 W/(m·K).

Dat verschil zegt alleen iets over de isolatiedikte. De constructie, brandreactie, akoestiek, drukbelasting en vochtopbouw moeten nog steeds worden beoordeeld.

Praktische keuzehulp

Situatie	Vaak interessante keuze	Belangrijkste reden
Weinig beschikbare ruimte	PIR	Hoge isolatiewaarde per centimeter
Geluidsisolatie belangrijk	Glaswol of steenwol	Goede akoestische eigenschappen in geschikte constructies
Brandreactie belangrijk	Steenwol	Veel producten hebben een gunstige brandreactieklasse
Budget belangrijk bij vloerisolatie	EPS	Vaak gunstige aanschafprijs
Isoleren tussen houten balken	Glaswol of steenwol	Flexibel of klemmend te verwerken
Hoge isolatiewaarde bij beperkte dikte	PIR	Relatief weinig materiaal nodig

Dit zijn algemene uitgangspunten. De uiteindelijke keuze hangt af van de bouwkundige situatie, productspecificaties en lokale of wettelijke eisen.

Welke isolatie kies je?

Kies PIR wanneer je een hoge thermische isolatiewaarde binnen een beperkte dikte wilt bereiken. Glaswol is vaak interessant door de flexibele verwerking, prijs en akoestische eigenschappen. Steenwol past goed bij projecten waarin brandreactie en geluidsisolatie belangrijke criteria zijn. EPS is vaak een voordelige keuze wanneer voldoende ruimte beschikbaar is en de druksterkte bij de vloer- of dakbelasting past.

Bij Budgetisolatieshop vind je verschillende isolatiematerialen voor daken, vloeren, wanden en gevels. Bekijk bijvoorbeeld het assortiment PIR-platen, glaswol, steenwol en EPS-isolatie. Vergelijk de technische fiches en kies het product dat past bij jouw constructie en gewenste prestaties.